What really happened in Rio

DE INSIDES VANUIT JONGERENPERSPECTIEF

 

Op onze eerste dag bij de Rio+20 conferentie hoorde ik mijzelf verontwaardigd opmerken: “Dit kan zo niet langer, jongens. Die grijze pakken hebben een flinke schop onder hun kont nodig!”

En dat is precies wat we ze hebben gegeven.

Rio+20. Zo lang naartoe gewerkt, zo’n belangrijk moment voor onze gemeenschappelijke toekomst en zo ontzettend spannend: mijn eerste echte VN-conferentie.

Rio+20 was een conferentie die in het officiële gedeelte van de onderhandelingen ontbrak aan energie en politieke wil, maar daarentegen barstte van een grote hoeveelheid eigenbelang. Niet iets waar wij jongeren op hadden gehoopt, en al helemaal niet de juiste instelling om “de wereld mee te redden”. Vanaf dag één werd al duidelijk dat we dit spelletje heel anders en vooral héél slim moesten gaan meespelen. Dat hebben we natuurlijk gedaan. Op wonderbaarlijke wijze (of: door alle aanwezige internationale jongeren te mobiliseren, keihard en ijzersterk te lobbyen en in een paar kostbare uren alle 197 landen achter ons te krijgen) hebben we het voor elkaar weten te krijgen om een nieuwe paragraaf over onderwijs aan de eindtekst van Rio+20 toe te voegen. Hierin staat het belang van non-formele educatie voor bewustwording van jongeren en duurzame ontwikkeling. Dat zijn de dingen buiten het klaslokaal, die ook bijdragen aan de vorming van een persoon. Voor ons als jongeren op deze conferentie was dit een fantastisch en ontzettend bijzonder resultaat: het is namelijk nogal ondenkbaar dat er in zo’n laat stadium (de onderhandelingen waren al langer dan een jaar bezig) van een bureaucratisch VN-proces nog een hele nieuwe paragraaf bijkomt. Meestal proberen ze juist zoveel mogelijk tekst (= beloftes) te verwijderen… Best wel ongelofelijk dus. Een prachtig en heel gewenst resultaat.

Dit was een van onze jongerensuccessen, maar over het algemeen was het toch een hele vreemde conferentie. Na de voorbereidende onderhandelingen besloot Brazilië ineens dat het zo niet werkte (ze hadden een punt, want slechts 1/3 van de tekst was toen goedgekeurd) en nam de gehele conferentie over. Zij hebben vervolgens alles geleid, een nieuw document geïntroduceerd, en deze er met alle (soms heel manipulatieve) middelen doorheen weten te drukken. Inhoudelijk verlies voor de EU, door gebrek aan ambitie en concrete afspraken, meer in het voordeel van de G77, VS en Canada die het liefst zo weinig mogelijk commitments uit Rio+20 wilden halen. De eindtekst lag uiteindelijk klaar op de dag voordat de High Level Days begonnen – dat is wanneer alle regeringsleiders en staatshoofden worden ingevlogen – en zo kwam het er eigenlijk op neer dat al deze wereldleiders niks hebben bijgedragen aan de uiteindelijke inhoud van de uitkomst van de conferentie. Dat voelt toch wel raar. Meer dan raar: het zorgt ervoor dat ik als jongere een deel van mijn vertrouwen verlies, ook in degenen die vandaag de dag deze wereld “leiden”. Ik mag hopen dat we hier in de toekomst grote shifts in zullen zien.

Rio+20 was overweldigend, een (emotionele) rollercoaster, deels teleurstellend en zeer frustrerend, maar ook verrassend. Liset (mijn collega-jongerenvertegenwoordiger) en ik hebben dingen kunnen doen en bereiken, waar we van te voren niet eens aan hebben kunnen denken en absoluut niet van hadden durven dromen.  Naast onze effectieve lobby, hebben we ons als officiële leden van de Nederlandse Koninkrijksdelegatie bewezen serieus te zijn en goed werk te leveren. Waar sommige collega-delegatieleden in het begin zeer sceptisch over ons waren, gingen we aan het eind van de rit uit elkaar als een geweldig en sterk team, met wederzijds torenhoog respect.

Voor mij kwam het toppunt van de conferentie totaal onverwachts. Ik kreeg opeens te horen dat ik door de internationale jongeren naar voren was geschoven om een speech te geven op een High Level Event. Toen mij dit doodleuk werd verteld, voegden ze er nog even snel aan toe: “Je begrijpt dus dat dit met VN Secretaris-Generaal Ban Ki-moon is?” Een paar keer knipperde ik met mijn ogen, kneep even in mijn eigen arm, mond ondertussen uiteraard half-open gezakt: “Ehh, yeah sure?” En zo moest ik één dag van tevoren urenlang door de VN gebriefd worden, waar bleek dat het over een event ging met topeconoom Jeffrey Sachs, CNN-oprichter Ted Turner, Nobelprijswinnaar Muhammad Yunus en nog een aantal andere bazen. En daartussen nam ik dan plaats als zogenaamde “youth leader”. Na een nacht met maar liefst 1 uur slaap zat ik daar opeens, direct NAAST Ban Ki-moon nog wel, en werd mij gevraagd direct NA Ban Ki-moon te spreken (omdat de secretaris-generaal daar zelf om had gevraagd), heb ik alles maar over me heen laten komen en – waarschijnlijk omdat ik door de moeheid niet zo hyperenergiek als gewoonlijk was – op mijn dooie gemakje mijn speech voorgedragen. Naast het geven van mijn visie op het belang van betrekken van jongeren waar het gaat om ontwikkeling, onze toekomst en innovatie (waar wij ontzettend veel potentie hebben en voor oplossingen kunnen zorgen) nam ik ook lekker even mijn moment om te reflecteren op de uitkomst van Rio+20. Daarover zei ik dat ik namens de jongeren enorm teleurgesteld ben, dat wij ons alles behalve gehoord voelen en dat wij op zo’n manier ons vertrouwen verliezen. Het ergste wat er is, maar wel een ontzettend harde waarheid. Dat leverde me een stevige handdruk en de complimenten van een trotse Ban Ki-moon op. Wauw.

Het laatste wat ik nog wil meegeven is de uiteindelijke boodschap voor Nederland vanuit Rio. We hebben deze gemeenschappelijk visiedocumenten en internationale verdragen hard nodig, maar ze redden de wereld (tot nog toe) zeker niet. De uitvoering gebeurt hier, voor ons op deze Hollandse bodem, en daar zijn we allemaal onderdeel van. Wacht niet op de politiek, maar vraag om echte verandering. Wacht niet op een ander, maar begin zelf. Kansen zijn talrijker dan ooit. Om met een zojuist opgevangen quote te eindigen: “Duurzaamheid is het geitenwollensokken-tijdperk definitief uit – het is nu big business.” En zowel de mens, als de aarde, als de economie zal eraan verdienen.

 


 

 

 

Advertisements

One thought on “What really happened in Rio

  1. Wacht niet op een ander, maar begin zelf, sluit je aan bij transition town. Dán ga je sámen aan de slag.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: